15 yaşında, iPhone son derece sakin ve kendinden emin bir genç. Nispeten kısa ömürleri boyunca çok az nesne bu kadar övgü ve incelik gördü. Belki de bu, iPhone’un Apple’ın kurucu ortağı ve CEO’su merhum Steve Jobs’un 9 Ocak 2007’de Macworld’de sahneye çıkmasından önce bile karşılaştığı yoğun incelemeden kaynaklanıyor.
Orijinal iPhone – bazen tüm bir sektörü kurtarma ve yükseltme potansiyeli nedeniyle “İsa Telefonu” olarak anılır – çok önemliydi. Ve büyük bir risk. Başka hiçbir telefon üreticisi, o zamanlar baskın olan BlackBerry veya son derece popüler Sidekick’i ile T-Mobile bu kadar büyük bir hamle yapmamıştı.
Hiç bu kadar büyük dokunmatik ekrana (3,5 inç!) ve neredeyse hiç tuşa sahip olmayan bir el cihazı görmemiştik, ana ekran düğmesinden ve yan taraflarda güç ve sesten tasarruf edin. Yüzyılın en esrarengiz aygıtı olma riskini taşıyordu. Eğer birine verirsen, ona bakabilirler ve sonra sen yalvararak, “Bununla ne yapacağım ben?”
O ilk iPhone hakkında unuttuğumuz şeyler var:
kayıp tarih
Muhteşem bir telefon değildi. ABD’de yalnızca bir operatörü destekledi: AT&T ve bir arama yapmadan önce altı adıma kadar sürebilir.
iPhone, müzik kitaplığınızı yönetmenin şimdiye kadarki en sanal yolunu sunan harika bir iTunes arkadaşıydı, ancak korkunç bir küçük hoparlörü vardı.
Videoları oynattı ama küçük, düşük çözünürlüklü ekranda berbat görünüyorlardı.
Apple başlangıçta iPhone’u Hisse Senetleri, YouTube, Hava Durumu ve Web gibi şeyler için bir avuç yerleşik widget ile sınırladı, ancak üçüncü taraf yerel uygulamaların yüklenmesini yasakladı. Bunun yerine Web uygulamalarını destekledi. Bazıları için, uygulamaları BlackBerries ve Palm telefonları gibi yükleyememek, iPhone’u gerçek bir “akıllı telefon” olmaktan çıkarabilir. Apple, 2008 yazında App Store’u açtığında bu kararı akıllıca tersine çevirdi.
En sevdiğim önemsiz şey, resmi iPhone lansmanından sonra bile, Apple “iPhone” markasının sahibi değildi. Ağ şirketi Cisco, 2000 yılında uzun süredir unutulmuş InfoGear şirketi ile birlikte satın aldı. Lansmanından sonraki haftaya kadar çok az kişi Apple’ın Cisco ile yıllardır yoğun müzakereler yürüttüğünü biliyordu.
Hepimizin Apple’ın iPhone adını koruyamazsa cihazını nasıl adlandırabileceği konusunda şaka yaptığımızı hatırlıyorum: “Apple Phone” bariz bir seçimdi, ancak “Steve Phone” bizi güldürdü. Bir ay sonra, iki şirket yerleşti.
Cihazı çevreleyen yoğun ilgiye karşı bağışık değildim. Macworld’e katılmasam da, lansmanı takip ettim ve telefonlardan birini ilk tutan ve inceleyenler arasında olmak için kendi sessiz kampanyamı başlattım. PC Magazine’in Genel Yayın Yönetmeniydim, bu yüzden bir şansım olduğunu düşündüm.
Yapmadım.
İlk karşılaşma
Yine de Temmuz 2007’de Jobs, yeni cihazla tohumlamak için dört teknoloji gazetecisi seçti: David Pogue (New York Times), Steve Levy (Newsweek), Walter Mossberg (Wall Street Journal) ve Ed Baig (USA Today). Hepsini tanıyordum ama hiçbiri arayıp “Hey, telefonu görebilir miyim?” diyecek kadar iyi değildi.
Dahası, Apple’ın bu erken inceleme birimleri için kuralları katıydı. Gazetecilerden orijinal iPhone’u taşımaları ve incelemeleri beklenirken, aynı zamanda onu gözden ve başkalarının elinden uzak tutmaları gerekiyordu (ilk iPad’e sahip olduğumu ve ailemin ona dokunmasına izin vermekten korktuğumu hala hatırlıyorum).
Bir ürünü sürekli cebinizde tutarsanız incelemek zordur, bu nedenle Ed Baig bir endüstri etkinliğinde iPhone’u cebinden çıkardığı için affedilebilir. Yemin ederim, telefonu görmeden önce kokusunu aldım ve saygıdeğer teknoloji yazarına doğru yola koyuldum.
“Bu iPhone mu?”
Ed bir an boş boş bana baktı.
Sonra yüzünde kocaman bir gülümseme belirdi ve elinde “İsa Telefonu” olduğunu kabul etti.
Tutup tutamayacağımı sorduğumda Baig buna uydu ama gözleri pürüzsüz plastik, cam ve metal gövde üzerinde hareket eden parmaklarıma odaklanmıştı. Kafamın içinde, “Çok, çok seksi” fısıltısını duydum.
Yapılması gereken bariz bir şey gibi göründüğü için ana sayfa düğmesine bastım ve ardından simgelere dokunmaya başladım. Sanırım Hava Durumu, Safari, Haritalar ve Fotoğraflar’a bastım. Widget’larda, web sitelerinde sezgisel olarak gezinirken ve fotoğrafları sıkıştırıp yakınlaştırırken Ed hiçbir şey söylemedi.
Birkaç dakika sonra, telefonu sessizce tekrar cebine koyan Ed’e geri verdim.
Yasadışı hareket onun için riskliydi ve benim için dünyayı değiştiriyordu.
her şeyi değiştirdi
Bu iPhone’da olmayan her şeye rağmen (harika telefon, mükemmel medya oynatıcı, gerçek bir akıllı telefon), o zaman bunun bir paradigma kayması olduğunu biliyordum. Bu cihaza dokunan herkes, benzer şekilde, fiziksel biçimde sezgi olduğunu hissedecekti.
Hiç böyle bir telefon olmadı ve onu takip eden her şey onun etkisini taşıyacak.
Her biri kendi yörüngesinde birden fazla platform ve cihaz stilinin var olduğu bir sektörde, cep telefonu tasarımı evreni, en azından bir süreliğine iPhone’u merkezine koyacak şekilde yeniden düzenlendi.
15 yıl sonra, iPhone rakipleri arasında önde gelen bir marka olmaya devam ediyor, ancak artık inovasyon eğrisinin tek başına sahibi değil. Apple’ın yaptığı şey telefonu yeniden icat etmek oldu, ancak aynı zamanda düğmelerden kurtulan ve her zamankinden daha büyük çoklu dokunmatik ekranlar oluşturan rakipler için açık bir yol açtı.
Gezegendeki her akıllı telefonun o ilk iPhone’a bir borcu var, ancak akıllı telefon inovasyonunun tek bir tasarım diline (büyük ekran, ince, cam ve metal kasa, mükemmel kameralar) odaklanması, eskisinden çok daha az ilgi çekici bir teknoloji sektörüne yol açtı. 2007’de Steve Jobs sahneye çıkıp bir ürün kategorisini yeniden keşfettiğinde.
