Çin Başbakanı Li Qiang’ın Endonezya Ziyareti
Çin Başbakanı Li Qiang , Endonezya’nın başkenti Cakarta ‘da, Endonezya Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto ile bir araya gelerek ticaret ve yatırımın genişletilmesi üzerine önemli görüşmeler gerçekleştirdi. Bu ziyaret, Amerikan küresel ticaret savaşları sırasında ve ekonomik küreselleşmenin zorluklarla karşı karşıya kaldığı bir dönemde yapılmakta.
Li, 2023 yılındaki ilk yurt dışı ziyaretine Endonezya’da başladı ve burada üç gün kalmayı planlıyor. Endonezya ve Çin, önemli gelişmekte olan ülkeler arasında yer alan G20 ve BRICS gibi uluslararası organizasyonların üyesidir. Bu bağlantılar, iki ülkenin ekonomik iş birliklerini güçlendirme adına bir fırsat sağlamaktadır.
Ticaret İlişkilerinin Geliştirilmesi
Li Qiang, ziyaretinin ilk gününde Endonezya-Çin İş Adamları Kabul Töreni’ne katıldı. Bu etkinlikte, Çin’in ekonomisinin bu yıl, dışsal zorluklara rağmen hızlı bir büyüme kaydettiğini vurguladı. Li, mevcut uluslararası durumu “kısır döngü” olarak değerlendirirken, “Unilateralizm ve korumacılığın arttığını, zorbalık davranışlarının çoğaldığını” ifade etti.
Ayrıca, Bandung şehrinde 70 yıl önce kurulan Bağlantısızlar Hareketi ‘nin ruhunun, Güney Yarımküre’deki ülkelerin birliği ve iş birliği için önemli bir rol oynadığını belirtti. Çinli lider, “Dünya bir kez daha önemli bir kavşaktayken, tüm ülkelerin diyalog ve barışçıl bir şekilde farklılıkları çözerek ortak zemin araması gerektiğini” dile getirdi.
Endonezya’nın Stratejik Önemi
Cumhurbaşkanı Prabowo Subianto, Çin hükümeti ve şirketlerine teşekkür ederek, bu iş birliklerinin Endonezya ekonomisine sağladığı katkılara dikkat çekti. Subianto, aynı zamanda Çin iş insanlarını Endonezya’ya daha fazla yatırım yapmaya davet etti. İki ülke arasındaki ticaretin 2022’de 147.8 milyar doları aştığını ve bu rakamın %6.1 oranında bir büyüme göstermesi dikkat çekici.
Li, Çin’in dokuz yıldır Endonezya’nın en büyük ticaret ortağı olduğunu belirtti. Ayrıca, Bir Kuşak, Bir Yol (Belt and Road Initiative) iş birliği programının önemli ilerlemeler kaydettiğini, bunun arasında nikel işleme tesislerinin yanı sıra, Whoosh adlı güneydoğu Asya’nın ilk yüksek hızlı demiryolunun ticari hizmete başladığını açıkladı. Endonezya, nikel ve diğer hammadde tedarikinde Çin’in elektrikli otomobil üreticileri için daha büyük bir rol oynamayı hedefliyor.
İki Ülke Arasında Yeni Anlaşmalar
Li’nin ziyaretinde Merdeka Sarayı’nda düzenlenen bir törenle iki lider, kapalı kapılar ardında bir görüşme yaptı. Bu toplantıda, “Mevcut uluslararası durum büyük bir değişim içinde, barışçıl kalkınmanın birçok belirsizlik ve istikrarsız faktörle karşı karşıya olduğunu” vurguladı. Çin, Endonezya ile geleneksel dostluk ilişkisini ve Bir Kuşak, Bir Yol Ortaklığı’nı güçlendirerek, beş ana sütunda iş birliğini artırmayı planlıyor: siyaset, ekonomi, denizcilik, güvenlik ve kültürel değişim.
Li’nin Eylül 2023’teki Cakarta ziyareti, 21.7 milyar dolarlık yeni Çin yatırımları ile sonuçlandı. Bu, önceki yönetimin, eski Cumhurbaşkanı Joko Widodo ‘nun, Çin Cumhurbaşkanı Xi Jinping ile yaptığı görüşme sonrası taahhüt ettiği 44.89 milyar dolara ek olarak geldi. İki lider, yerel para birimlerinde ticareti teşvik etmek, ticaret, yatırım, turizm, sağlık ve tarımsal ihracatı kapsayan on iki anlaşma imzaladı.
Ticari İlişkilerin Geleceği
Endonezya’nın Yatırım ve İkincil İnovasyon Bakanı Rosan Roeslani , Li’nin ziyaretinin somut iş birliği fırsatları sunduğunu belirtti. Önceden iki ülke arasında kararlaştırılan 10 milyar dolarlık yatırımın uygulanmasına başlandığını aktaran Roeslani, bu yatırımın birkaç stratejik sektörde olduğunu ifade etti. Ziyaretin, yeni taşımacılık, sanayi kümesi geliştirme, mineral işleme ve kimya sektöründe birçok yeni iş birliği fırsatı açacağı öngörülüyor.
Li, Endonezya Parlamentosu üyeleriyle bir araya gelmeyi planlarken, ertesi gün Malezya’ya geçerek ASEAN-GCC-Çin Ekonomik Zirvesi’nde Malezya Başbakanı Anwar Ibrahim ile birlikte konuşma yapacak.
