Zamanımızın en büyük kara memelisinin evrimsel bir hikayesi var en az 60 milyon yıl yapım aşamasında. Pazartesi günü, hortumlu devlerin ‘gizli yaşamlarını’ açığa çıkaran yeni bir sergi New York’taki Amerikan Doğa Tarihi Müzesi’nde açılacak ve bize fillerin nasıl evrimleştiği, iletişim kurduğu ve insanlığın giderek daha fazla egemen olduğu bir dünyada nasıl ayakta kaldığı konusunda ipuçları verecek.
‘Fillerin Gizli Dünyası’ başlıklı yeni sergi, fillerin zeki ve evet devasa yaratıklara dönüşme yolculuğunda size yol gösteriyor. Bu haftanın başlarında sergiyi ziyaret ettim ve her ne kadar eski hortumlu hayvan türlerinin daha fazla yeniden canlandırılmasını içerse de, fillerin üstün boyutlarının ve daha belirgin özelliklerinin ötesine geçerek hayvanların gerçekte ne kadar dikkat çekici olduğunu gösterme konusunda harika bir iş çıkardığını düşünüyorum.
Bugün Dünya’da yalnızca üç fil türü yürüyor. Ancak 200’den fazla hortumlu hayvan türü Dünya’yı evi olarak adlandırdı ve yedi kıtanın beşinde yaşadılar (kaçırdınız, Antarktika ve Avustralya). Hayvanların insan kültürü üzerinde çok büyük (veya belki de orantılı büyüklükte) bir etkisi vardır; bunlar politik ve dini sembollerdir ve megafaunanın hala var olan en müthiş örneklerinden biridir.
Sergi, fillerin evrimi, fizyolojisi, zekası ve davranışı, yaşam alanları ve fillerin insan kültüründe nasıl göründüğü de dahil olmak üzere insanlıkla olan ilişkilerine ayrılmış beş bölüme ayrılıyor. Oynamak için etkileşimli ve dokunulabilir özelliklerin (yakartop büyüklüğünde fil kakası modellerini yakalamak isteyen var mı?) yanı sıra hayvanların vahşi doğada ve esaret altındaki davranışlarını gösteren animasyonlu haritalar ve yüksek çözünürlüklü videolar var. Benim kişisel favorilerimden biri, bir mamutun dişinin etrafındaki halkaları tarayarak izotopların, hayvanın binlerce yıl önceki yaşam döngüsünün farklı noktalarında nerede yaşadığını nasıl ortaya çıkardığını gösteren etkileşimli bir özelliktir.
Ne yazık ki odada tam ölçekli hortumlular için çok fazla yer var. Sergide benim saydığıma göre dört kişi yer alıyor: Tüy döken bir mamut, bir Afrika savan fili (hayvanın fizyolojisinin bazı yönlerini sergilemek için yan ışığı parlıyor) ve iki Sicilya cüce fillerisoyu tükenmiş bir tür, muhtemelen küçüldü Ada etkisinin sonucu. Türün yetişkinleri yaklaşık bir Akıllı araba büyüklüğündeydi. Benim bencil görüşüme göre insanlar müzelere bunun için geliyorlar: Hayvanat bahçesinde göremediğimiz, hatta fotoğraf ve videolarda göremediğimiz hayvanları görmek için.
Müze sergisinden sorumlu kıdemli başkan yardımcısı Lauri Halderman, “Fili odaya getirmek adeta zorlayıcı” dedi. “Birinin bunu söylemesi gerekiyordu.”
Halderman, “Gerçek boyutta bir Afrika fili veya gerçek boyutta yünlü bir mamut yapabilmek, nasıl yapılacağını bildiğimiz bir şey ve bence oldukça iyi yaptığımızı düşünüyorum” diye ekledi. “Bence daha zorlayıcı olan şey size davranış göstermek, zeka göstermek, duyguları göstermek, fillerle gerçekten bağ kurduğunuz hissini vermek.”
Belki de serginin bu açıdan en çok parladığı yer, Reteti adlı bir fil sığınağını yöneten kuzey Kenya’daki Samburu topluluğunu konu alan kısa bir belgesel. Sığınak, yetim ve terk edilmiş fil buzağılarını alıp vahşi doğaya geri veriyor. Belgesel, Shaba adında 15 aylık dişi bir buzağının gelişini ve büyümesini ve Shaba’nın, Reteti’nin ilk reisi haline gelmesinin yanı sıra onu yetiştiren insanların gözünde de bir lider haline gelmesini konu alıyor.
Hortumlularla (filler, evet ama aynı zamanda mamutlar ve mastodonlarla) insan ilişkilerionbinlerce yıl öncesine uzanmak. Sergide Jül Sezar ve Hannibal dönemine ait, üzerine fil resimleri kazınmış madeni paralar yer alıyor. ünlü bir şekilde eşlik etti ikincisi Alpler boyunca ilerleyişinde.
Ancak etrafta insanlar olmasa bile filler alet kullanır, bulmaca çözmekve kendi türlerinin diğer üyeleriyle, ayak seslerinin gücünü kullanmak da dahil olmak üzere, çeşitli iletişim yöntemlerine sahiptirler. Bu sergide herkes için bir şeyler var ve bu ikonik yaratık grubuna yeni bir bakış açısı kazandıracak. Mevcut tüm fil türleri tehlike altında ve Afrika orman fillerinin nesli kritik düzeyde tehlike altında IUCN Kırmızı Listesine göre. MacPhee, fillerin korunmasına yönelik acil ihtiyacın serginin itici gücü olduğunu söyledi.
“Fillerin ve nasıl çalıştıklarının takdir edilmesinin yanı sıra, diğer tüm canlılar için olduğu gibi, onların da gezegendeki varlıklarının artık bizim ne yaptığımıza bağlı olduğu fikri ortaya çıktı” dedi.
Sergi geçicidir ve 13 Kasım’da halka açılacaktır. Üyeler bugünden itibaren sergiyi önceden görebilirler. Ve müzedeyken uğrayın çok ihtiyaç duyulan revizyon kalıcı mücevher ve mineral koleksiyonlarından.
Daha fazla: Bilim insanları, fillerin kendi kendini evcilleştirebileceğini iddia ediyor
