Thirsty Suitors’ı ilk vizyona girdiği andan itibaren seveceğimi biliyordum. Yerine oturduğu bir anı seçmek zorunda olsaydım bu, baş kahraman Jala’nın olduğu an olurdu. annesini çağırdı savaşta. Oyunun başlarında, Jala’nın yokluğunda ailesinin ve hayatının gözüne girebilmek için aldatıcı bir şekilde çok çalışan, üçüncü sınıftaki eski sevgilisi Sergio ile karşılaşıyorsunuz. Bir lokantada savaşırken Sergio, “susamış” becerilerinize karşı savunmasız hale gelir ve Jala’yı köşeye sıkıştırır. Hiçbir hamlesi kalmadan, bir insanı bir anda yıkabilecek tek şeyi aklına getirir: kendi annesini. Sergio’ya şapalla çarpmadan önce annesinin görüntüsü arenanın üzerinde yükseliyor. Psişik hasar oluşmuştur, duygusal olarak yaralıdır ve savaşta mağlup edilebilecek kadar savunmasızdır.
Tamamen farklı bir oyun türü olan Venba, zaman zaman daha da derinlere inmeyi başarıyor. Geleneksel Tamil yemeklerinin hazırlanması arasında, Venba adlı karakter, tamamen farklı bir kültüre sahip çocuğu Kavin ile bağlantı kurmaya çabalıyor. Büyüdükçe, özellikle genç bir adam olarak üniversiteye gittiğinde, kendisininkinden farklı tavırlar almaya başlar, ona meydan okur ve sonunda ondan uzaklaşır. Çocukluğunun geçtiği eve dönen Kavin, Venba’nın geride bıraktığı tarifin (çocukken kendisi için hazırladığı tarifi) okumakta zorlandığını fark eder ve bu mesafeyi bambaşka bir düzeyde hissetmeye başlar. Bunu, tariflere nasıl devam edileceği, iki farklı dünyanın insanı olarak nasıl devam edileceği, ebeveynlerine karşı kendi sorumlulukları vb. konusundaki kafa karışıklığı takip ediyor. Kavin’in çıkmaya başladığı uzlaşma yolculuğunun umut verici bir sonunun yolunu açan, yürek burkan bir sekans.
Yılın en parlak oyunları mutlaka her yerde gördüğünüz oyunlar olmayabilir. Yapımları ve yayınlanmaları başlı başına bir mesele olan dev oyunlar olan bu oyunlar, benim öne çıkarmayı seçtiklerimden daha az başarı değil. Ancak bu oyunlar, oyun izleyicilerinin aşina olduğu şekillerde gelişip genişlerken, Thirsty Suitors, Venba ve bunlara benzer diğer oyunlar, oyun kültüründe uzun süredir var olan kültürel engelleri yıkıyor.
Genel olarak Tamil, Hintli veya Güney Asyalı değilim. Ben New York’ta büyümüş bir Dominikliyim ve bu da bana çok şükür bir dizi mihenk taşı ya da daha spesifik olarak Jala ve Kavin’e benzer deneyimler yaşatıyor. İlgili oyunları, sevdiğim birçok nedenden ötürü, gişe rekorları kıran kalabalık bir yılda ustalıkla ayrılıyor. Örneğin Thirsty Suitors, bu erken çağrıyı alıp oyunun tüm dayanağı haline getirecek şekilde hızlandırıyor. Geleneksel dövüş yapıyor gibi görünseniz de aslında bir tür psikolojik savaşa katılıyorsunuz. Hakaretleri, flörtleri ve rahatsız edici göçmen duygularını, insanların zayıf noktalarını ve güvensizliklerini ortaya çıkarmak için insanların duvarlarını aşan psişik tekmelere, yumruklara ve basketbol smaçlarına dönüştürüyor. Venba savaştan tamamen kaçınıyor, ihtiyaç duyduğu her şeyi bir yemek pişirme oyunu aracılığıyla aktarıyor ve yemeğin bir devam yolu olarak önemi her iki oyuna da nüfuz ediyor. Üstelik bu başlıklar, bu yıl çıkan diğer her şey kadar, hatta daha önemli bir şey söylüyor. “Biz buradayız ve hiçbir yere gitmiyoruz” diyorlar.
Sorun sadece Jala ve Kavin’in yanı sıra her iki oyunun yardımcı oyuncu kadrosunun da ortalama kahramandan ve hatta oyuncudan farklı bir ırktan olması değil. Tanıdığım oyuncuların büyük çoğunluğunun siyahi insanlar olduğu yerlerde büyüdüm ve kendimizi ve onları, kendimizi adadığımız bu oyunların merkezindeki daha fazla karakterde görmek kesinlikle canlandırıcı; Kendinizi hikayenin kahramanı olarak görmek asla acı vermez. Bu oyunlar, oyunların normalde insanları koruduğu dünyalara açılan pencerelerdir. Bunlar gibi oyunlar olmasaydı, kültür olarak kendimizi dünyadaki gerçek insanlara kapatmaya devam edebilirdik. Oyunlar dünyanın birbirine bağlılığına paralel olarak büyüdü, ancak oyun oynamanın Tamil’deki gibi perspektiflerden yoksun olması, kültüre dar görüşlü bir duygu kazandırdı; bu da zehirli ve açıkça nefret dolu konumları ve inançları maskeledi. Oyun kültürünün bütünlüğü, şemsiyesi altında izin verilen deneyimlerin genişletilmesinden faydalanabilir.
Venba ve Thirsty Talip’ler, aksi takdirde piçleştirilebilecek, karikatürize edilebilecek veya görmezden gelinebilecek çok sayıda insanı insanlaştırıyor ve onlara dünyanın gerçek insanları gibi davranacak şekillerde. Jala’nın ablası Aruni’ye karşı duyduğu güvensizlikleri ve bazen ebeveynlerinin ideallerine ve beklentilerine yaklaştığı için kendisini nasıl tercih edilen çocuk gibi hissettiğini anlayabiliyorum. Başka bir oyunda bu hikaye farklı bir şekilde renklendirilebilir ve bu durum mutlaka daha kötü bir yöne gitmez. Göç ve statüye bağlı olarak ortaya çıkan gerçek ötekileştirmenin yanı sıra özellikle nesiller arası çatışmalara da değinmesi en önemli noktalardan biri ve Thirsty Talip’lerin herhangi bir ailevi travma hikayesi olmanın ötesine geçmesine olanak tanıyor. Venba’nın, oğlu Kavin’in kendi adının İngilizceleştirilmiş versiyonuna, gerçek yazılışı ve telaffuzundan daha sık yanıt verdiğine dair endişeleri (Evet, Kavin, Kevin değil) ailemin hissettiğini bildiğim bir duyguyu yansıtmıyor ama gerçekten çarpıcı son birkaç yıldır hassas bir nokta olan sinirlerimden biri. Adımdaki aksan işareti ben de dahil hayatım boyunca herkes tarafından görülmemiş olabilir. Bu gibi şeyler, hem büyük hem de küçük, sıklıkla dışlanmış insanların başına bela olan ve daha fazla yanlış anlaşılmaya yol açan şeylerdir. Bu oyunların gerilimleri yalnızca gerçek değil aynı zamanda gerçek insanları fikirlerden arındıracak kadar spesifiktir.
Ben bu iki başlığa odaklanmış olsam da, işi yapanlar sadece onlar değil. Strange Scaffold’dan Başka Bir Yerde El Paso, klasik Max Payne tarzında akla gelen bir başka harika oyun ve açıkça oyunun yönetmeni Xalavier Nelson Jr. tarafından seslendirilen James Savage adlı siyahi bir adamın içselliğiyle ilgili. Bir hip-hop konsept albümü olan film müziği, oyun alanında bir yenilik ve Siyah kültüründe böylesine önemli bir faktörün oyun dünyasına hak ettiği şekilde uyum sağlaması için yer açmaya başladığı için her zaman minnettarım.
2023, duvarları yıkmak için harika bir yıl oldu ve 2024’ün de bu eğilimi sürdürmesi bekleniyor. Bir an için önyargımı açığa vurmam gerekirse, bu oyunları almış olmak ve onlara başka türlü ulaşamadığım seviyelerde bağlanabilmek harika bir şey. Kendi kültürel kimliğime daha doğrudan hitap eden bir şey istiyorum; Bir Dominik’i veya Dominik yaşamının yönlerini bir video oyununda azizleştirebilecek bir şey, sadece yukarıda bahsedilen oyunların yaptıklarına benzer bir beyanda bulunmak için. Bunun ne zaman gerçekleşeceğinden emin olmasam da ve kendi oyun geliştirme arzularım, bunu ileride kendim için ortaya koymanın yollarını aramama neden olsa da, çalışmalarda buna yaklaşan bir şeyler var.
Ekvador’un 2002 Dünya Kupası’ndaki başarısını ve Quito halkı için dünyanın nasıl değiştiğini konu alan Despelote oyunu, ufukta beliren en etkileyici oyunlardan biri. Sık sık göremediğiniz bir enerjiye sahiptir ve kimin oyun yapmasına izin verildiğiyle karşılaştırıldığında bunu kimin yaptığı dikkate alındığında bu muhtemelen küçük bir tesadüf değildir. Klasik sunumu, mütevazi öncülü ve son derece spesifik ortamı, gerçekten benzersiz olarak adlandırılabilecek bir oyun yaratmak için birlikte çalışıyor. Büyük gişe rekorları kıran büyük oyunları herkes kadar seviyorum, ancak Despelote gibi daha küçük oyunlar, diğer oyunların anlatmak istemediği veya anlatmaktan aciz olduğu hikayeleri anlatıyor. Bu hikayeler diğerleri kadar gerekli.
Bu yılın en iyi oyunları kapıyı aralamış olabilir, ancak kolektif olarak bu yolda ilerlemek ve bizi daha fazla engelleyebilecek her türlü engeli ortadan kaldırmak bizim elimizde. Kapının arkamızdan kapanmasına kesinlikle izin veremeyiz. Ancak şimdilik bu oyunlar, yalnızca harika oyunlar olarak kendi ayakları üzerinde durmaları açısından değil, aynı zamanda daha geniş oyun kültürüne umutsuzca daha fazla ihtiyaç duyduğu şeyi, yani perspektifi sunmaları açısından da kutlanmaya değer.
