James Webb Uzay Teleskobu, güneş sistemimizde uzak galaksiler ve gezegenler gibi belirli nesneleri gözlemlemenin yanı sıra, gökyüzünün bazı kısımlarında geniş ölçekli araştırmalar yapmak için de kullanılıyor. Bu araştırmalar, çok uzak, çok eski galaksiler gibi önemli hedefleri belirlemek ve kara delikler gibi ilgi çekici nesneleri gözlemlemek için gökyüzünün büyük parçalarını gözlemler. Ve yakın zamanda böyle bir araştırma, şimdiye kadar görülen en uzak aktif süper kütleli kara deliği belirledi.
Tipik bir kara delik, güneşin kütlesinin yaklaşık 10 katına kadar bir kütleye sahip olabilirken, süper kütleli kara delikler, güneşin kütlesinin milyonlarca hatta milyarlarca katı olabilen bir kütle ile çok daha büyük kütleye sahiptir. Bu canavarlar galaksilerin kalbinde bulunur ve galaksilerin oluşumunda ve birleşmesinde önemli roller oynadıkları düşünülmektedir.
Çok erken bir örnek Büyük patlamadan sadece 570 milyon yıl öncesine dayanan bu süper kütleli kara delikler yakın zamanda keşfedildi. CEERS 1019 adlı bir galakside yer alan gökadanın, gökyüzünün bazı bölümlerinin devasa görüntülerini çekmek için Webb’i kullanan Kozmik Evrim Erken Yayın Bilimi (CEERS) adlı bir araştırmanın parçası olduğu belirlendi. Samanyolu’nun parlak merkezinden uzaktaki ve yakınlarda görüntüyü kapatan parlak gökadaların bulunmadığı bölgelere bakıldığında, araştırma çok sönük ve uzaktaki nesneleri belirleyebilir.
Austin’deki Texas Üniversitesi’nden baş araştırmacı Rebecca Larson, “Bu teleskopla bu uzak nesneye bakmak, bizimkine yakın galaksilerde bulunan kara deliklerden alınan verilere bakmaya çok benziyor” dedi. ifade.
Süper kütleli kara deliğin bulunduğu galaksi de ilginç. Verilerde, beklendiği gibi tek bir disk yerine bir satırda üç damla gibi görünüyor. Bu, galaksinin yakınlardaki diğer galaksilerle çarpışması sonucu nasıl oluştuğuna dair ipuçları verebilir.
Rochester Institute of Technology’den CEERS ekibi üyesi Jeyhan Kartaltepe, “Bu mesafelerdeki görüntülerde çok fazla yapı görmeye alışık değiliz” dedi. “Bir galaksi birleşmesi, bu galaksinin kara deliğindeki aktiviteyi körüklemekten kısmen sorumlu olabilir ve bu da yıldız oluşumunun artmasına yol açabilir.”
CEERS, bu kara deliğin yanı sıra, evrenin yaşının 470 milyon ile 675 milyon yıl arasında olduğu zamanlara kadar uzanan, son derece eski 11 gökadayı da tespit etti. Araştırmacılar, bu çok erken galaksileri inceleyerek, galaksilerin evrenin tarihi boyunca nasıl oluştuğunu ve büyüdüğünü öğrenmeyi umuyorlar.
Austin’deki Texas Üniversitesi’nden Seiji Fujimoto, “Bu galaksilerden bazılarını ilk tespit eden Webb oldu” dedi. “Bu küme, gelecekte tanımlayabileceğimiz diğer uzak gökadalarla birlikte, kozmik tarih boyunca yıldız oluşumu ve gökada evrimi anlayışımızı değiştirebilir.”
