James Webb Uzay Teleskobu, ilk kez, güneş sistemi dışındaki bir gezegenin atmosferinde karbon dioksit kanıtı tespit etti. Kanıtlar, 2011 yılında keşfedilen dış gezegen WASP-39 b üzerinde tespit edildi. Dünya’dan yaklaşık 700 ışıkyılı uzaklıkta bulunan WASP-39 b, Güneş benzeri bir yıldızın yörüngesinde dönen sıcak gaz devi bir gezegendir. NASA’ya göre, bulgu, gezegenin oluşumu ve bileşimi hakkında önemli bilgiler veriyor. Ayrıca, en güçlü uzay teleskobunun, daha küçük kayalık gezegenlerin daha ince atmosferlerindeki karbondioksiti izleyebileceğini ve ölçebileceğini de öne sürüyor.
Tespit için, araştırmacılar ekibi Webb uzay teleskobunun Yakın Kızılötesi Spektrograf (NIRSpec) cihazını kullandı. Dış gezegenin atmosferinin spektrumunda 4,1 ile 4,6 mikron arasında küçük bir tepe gözlemlediler. binaen ekibe göre, karbondioksitin varlığını gösteren ilk açık ve ayrıntılı kanıttı.
“Veriler ekranımda belirir belirmez, muazzam karbondioksit özelliği beni yakaladı. Bu araştırmayı üstlenen JWST Transiting Exoplanet Community Early Release Science ekibinin üyesi Zafar Rustamkulov, dış gezegen bilimlerinde önemli bir eşiği geçen özel bir andı” dedi.
Bundan önce, başka hiçbir gözlemevi, bir ötegezegen iletim spektrumunda 3 ila 5,5 mikron aralığındaki birçok bireysel rengin parlaklığındaki ince farkları ölçmemişti. Spektrumdaki bu aralığın metan, su ve karbondioksit gibi gazların bolluğunu ölçmek için çok önemli olduğuna inanılıyor. Bu gazların farklı türlerde birçok ötegezegende var olduğu düşünülmektedir.
Ekibi yöneten California Üniversitesi’nden Natalie Batalha’ya göre, net bir karbondioksit sinyalinin tespiti, daha küçük, karasal boyutlu gezegenlerdeki atmosferlerin de tespit edileceğini umuyor.
Gezegenlerin atmosferik bileşimi hakkında bilgi toplamak, kökenleri ve evrimi hakkında ipuçları içerdiği için önemli kabul edilir. Araştırmacılara göre, WASP-39 b’deki karbondioksit özelliğinin ölçülmesi, gezegenin oluşumuna giren katı ve gaz halindeki malzeme miktarının belirlenmesine yardımcı olacaktır.
