NASA, Boeing Starliner’ın insansız dönüş tarihini belirledi

NASA, Butch ve Suni’nin bulunmadığı Boeing Starliner’ın Dünya’ya dönüş tarihini duyurdu.

NASA ve Boeing ekipleri, mürettebatsız uzay aracının Uluslararası Uzay İstasyonu’ndan ayrılması için yeşil ışık yakarak, 5 Haziran’da Cape Canaveral’dan fırlatılan Starliner’da yer alan NASA astronotları Butch Wilmore ve Suni Williams’ı geride bıraktı.

İkili bir gün sonra Uluslararası Uzay İstasyonuna (ISS) ulaştı ancak itici sorunları ve Starliner’ın itme modülündeki helyum sızıntısı nedeniyle NASA, güvenli oynamayı ve astronotları Boeing’in rakibi SpaceX’in eve dönüş yolculuğunu beklemek üzere istasyonda tutmayı tercih etti.

İniş alanı için hava açıksa, Starliner ISS’den otonom olarak ayrılacak, bunu 2022’de iki mürettebatsız test uçuşundan ikincisinde başarmıştı. Ardından, 7 Eylül sabahı 12:03’te New Mexico’daki White Sands Uzay Limanı’na çöl iniş hedefiyle Dünya’ya geri dönmek için altı saatlik bir uçuş gerçekleştirecek. Paraşüt ve hava yastıklı inişten sonra, Kennedy Uzay Merkezi’ndeki Boeing’in Starliner fabrikasına geri gönderilecek.

Wilmore ve Williams o noktada resmen istasyondaki Expedition 71/72 ekibinin bir parçası olacaklar.

SpaceX Crew-9 görevinin Crew Dragon Freedom ile birlikte 24 Eylül gibi erken bir tarihte fırlatılması ve şu an ISS’de bulunan SpaceX Crew-8’in yerini alması planlanıyor. Ancak Williams ve Wilmore, Freedom’ın görevi Şubat ayında ISS’de sona erene kadar evlerine dönemeyecekler. Bu da nihayet döndüklerinde gemide sekiz ila dokuz ay geçirmiş olacakları anlamına geliyor.

Ancak, dört uzay aracında uçan yalnızca ikinci ve üçüncü kişiler olacaklar ve Gemini, Apollo, Apollo ay modülü ve uzay mekiğinde uçan Orlando’lu John Young’a katılacaklardır. Hem Wilmore hem de Williams şimdiye kadar uzay mekiği, Rus Soyuz ve Starliner uzay aracında uçtular. SpaceX Dragon uçuşları dördüncü olacak.

NASA, Williams ve Wilmore’a yer açmak için önümüzdeki SpaceX görevinde planlanan dört mürettebattan yalnızca ikisini uçurmayı planlıyor; ancak geride bırakılacak üç NASA astronotundan ikisi ve bir Rus kozmonotun kimler olacağı henüz açıklanmadı.

Ancak Starliner’ın varabilmesi için önce ayrılması gerekiyor çünkü ISS’de Boeing ve SpaceX gibi uzay araçları için yalnızca iki park yeri bulunuyor.

İki şirket, başlangıçta NASA’nın Ticari Mürettebat Programı kapsamında, Uzay Mekiği Programı’nın sona ermesinin ardından astronotları Uluslararası Uzay İstasyonu’na (ISS) taşıyacak ABD merkezli fırlatma araçlarını geri getirmek ve Rus Soyuz fırlatma araçlarına olan bağımlılığı sona erdirmek için sözleşmeler imzalamıştı.

SpaceX, Mayıs 2020’de ilk mürettebatlı test uçuşunu gerçekleştirirken, Boeing’in Starliner’ı, Wilmore ve Williams’ın Mürettebat Uçuş Testi adı verilen misyonunun dört yıl sonrasına kadar gerçekleştirilememesi nedeniyle bir dizi gecikmeyle karşı karşıya kaldı.

Boeing şimdi, ISS’ye yapılması planlanan altı operasyonel mürettebat rotasyon uçuşu için sabit fiyatlı sözleşmenin 4,2 milyar dolarına denk gelen kısmının çoğunu nakde çeviremeden, 1,6 milyar dolardan fazla harcadığı sorunlu programa devam edip etmeme kararıyla karşı karşıya.

NASA’nın, itici ve sızıntı sorunlarını çözecek bir Starliner versiyonunu önceden tekrar uçurmadan, Starliner’ı ilk görev olan Starliner-1 için uygun hale getirmeyi düşünüp düşünmeyeceği belirsiz, özellikle de orijinal sözleşmenin CFT’nin ISS’ye uçan mürettebatı içermesini ancak aynı zamanda geri dönmelerini de içermesini gerektirmesi nedeniyle.

Bu arada SpaceX, dört Crew Dragons filosunu şimdiye kadar 50 kişiyle 13 kez uçurdu. Bunlara ilk Demo-2 uçuşunda iki ve ISS’ye yapılan sekiz NASA görevinde dört, Axiom Space’in eski NASA astronotlarının komuta ettiği ve ISS’ye yapılan üç özel ticari uçuş ve milyarder Jared Isaacman’ın ilk tamamen ticari mürettebatta uçtuğu Inspiration4 adlı bir yörünge görevi dahildir.

Isaacman, bu hafta fırlatılışı ertelenen Polaris Dawn uçuşuyla uzaya dönmeyi bekliyor; önce Kennedy Uzay Merkezi’ndeki fırlatma rampasında yaşanan helyum sızıntısı; ardından hedeflenen iniş tarihi olan Florida açıklarında kötü hava koşulları tahmini; ve son olarak da Falcon 9’un birinci kademe güçlendiricilerinden birinin Starlink fırlatılışında inişi gerçekleştirememesinin ardından SpaceX’in Falcon 9 roketinin Federal Havacılık İdaresi tarafından yere indirilmesi.

SpaceX, güçlendirici arızasına ilişkin soruşturmayı hızla tamamlarsa ve FAA tarafından onaylanırsa, Polaris Dawn görevi Florida’dan yapılacak bir sonraki insanlı uzay uçuşu olabilir. Aksi takdirde, Crew-9 olabilir.

SpaceX’in ayrıca yıl sonundan önce uçabilecek ilk kutup yörüngesi mürettebatlı görevde dört yolcu alan Fram2 adlı tamamen ticari bir görevi daha var. Ardından, 2025’te Şubat ayında Crew-10, ilkbaharda dördüncü Axiom Uzay görevi ve ardından muhtemelen Ağustos’tan önce Crew-11 planlanıyor.

Starliner’ın bir sonraki uçuşu henüz belirlenmedi.

2024 Orlando Sentinel. Tribune Content Agency, LLC tarafından dağıtıldı.