Kurşuna maruz kalma, mikroplastiklere kıyasla insan sağlığına yönelik daha acil ve iyi belgelenmiş bir tehdit oluşturmaktadır. Çocuklarda düşük IQ, bodur gelişim ve diğer sorunlara neden olabilir. Yetişkinlerde hipertansiyona ve üreme yetmezliğine neden olabilir
devamını oku
Mikroplastikler (boyutu 5 milimetreden küçük olan küçük plastik parçacıklar) çevrede yaygındır ve kan ve anne sütü de dahil olmak üzere insan dokularında tespit edilmiştir.
Medyada da manşetlere çıkıyorlar ve büyük ilgi görüyorlar.
Güney Kore’nin Busan kentinde, plastik kirliliğine ilişkin uluslararası yasal olarak bağlayıcı bir belge geliştirmeye yönelik Hükümetlerarası Müzakere Komitesi’nin çalışmaları devam ederken ışıklar artık daha da parlak bir şekilde parlıyor.
Bu da yetmezmiş gibi mikroplastiklerle ilgili meme’ler de var!
Gördükleri tüm ilgiye rağmen mikroplastiklerin sağlık üzerindeki etkileri henüz tam olarak anlaşılmış değil. Bazı çalışmalar iltihaplanma, oksidatif stres ve endokrin sistemin bozulması gibi potansiyel riskleri öne sürüyor ancak daha fazla araştırmaya ihtiyaç var.
Ancak başka bir yaygın unsurun sağlık ve çevre üzerindeki olumsuz etkileri üzerine çok sayıda araştırma var: kurşun.
Kurşunun çeşitli endüstrilerde yaygın olarak kullanılması, yaygın çevre kirliliğine yol açmaktadır. Madencilik, eritme ve kurşun-asit pillerin geri dönüşümü gibi faaliyetler çevrede, özellikle de sanayi bölgelerinin yakınında kurşun seviyelerini önemli ölçüde artırdı.
Kirlenmiş toprakta yetişen veya kirli suyla sulanan mahsuller kurşun biriktirebilir. Bu metal bu şekilde besin zincirine ve dolayısıyla vücudumuza girebilir.
Kurşuna maruz kalma, mikroplastiklere kıyasla insan sağlığına yönelik daha acil ve iyi belgelenmiş bir tehdit oluşturmaktadır. Tanımlanmış güvenli bir kan kurşun düzeyi yoktur; Düşük maruziyetler bile önemli sağlık sorunlarına neden olabilir.
Çocuklarda kurşuna maruz kalma, gelişimsel gecikmelere, IQ’nun azalmasına, dikkat ile ilgili davranış sorunlarına ve öğrenme güçlüklerine neden olabilir.
Yetişkinlerde hipertansiyona, böbrek yetmezliğine ve üreme sorunlarına yol açabilir.
Kurşun ve diğer kimyasalların sağlık üzerindeki etkileri hakkında henüz mükemmel karşılaştırılabilir verilere sahip değiliz. Ancak 2016 yılında yayınlanan bir Dünya Sağlık Örgütü raporu, kimyasal maruziyetten kaynaklanan ölümlerin neredeyse yarısının kurşun maruziyetinden kaynaklandığını ortaya çıkardı.
Bu kadar tehlikeli ve yaygın bir unsur için uluslararası kuruluşların soruna daha fazla dikkat etmesi beklenebilir, değil mi?
Yanlış.
Küresel Kalkınma Merkezi’ne göre geçen ay, BM Küresel Kimyasallar Çerçevesi kapsamında kurşundan bahsedilmeden 26 milyon dolarlık yeni bir fon başlatıldı. Geçen yılki “Kimyasallardan ve Atıklardan Arındırılmış Bir Gezegen için Bonn Deklarasyonu”nda da zehirli metalden bahsedilmemişti.
Buna rağmen, 2024 yılında kurşun zehirlenmesine ilişkin küresel farkındalığın artırılması konusunda önemli ilerlemeler kaydedildi; USAID ve UNICEF destekli Kurşunsuz Bir Gelecek için Ortaklık’ın başlatılması da bunun altını çizdi.
Bununla birlikte, kimyasal düzenlemeye ilişkin son BM belgelerinde konunun ekonomik bedeline (küresel GSYH’nin yüzde 7’si olarak tahmin ediliyor) kısa süreli bir atıf yapılması, geriye kalan işi gösteriyor.
İhmal, kanıta dayalı politika oluşturmanın eksikliğine işaret ediyor. Eğer BM dünyayı en zararlı kirleticilerle mücadele etmeye kararlıysa, bağlayıcı taahhütler ve temizlik çabaları için özel fonlarla başlayarak kurşuna öncelik vermesi gerektiğini savunuyorlar.
