eGeçen yıl, Koreli auteur Hong Sangsoo’nun iki yeni eseri bize hediye ediliyor. Genellikle 90 dakikanın altında olan küçük bir filmi ve bir kısa romanı, hatta bir kısa öyküyü kapsayabilecek bir kapsamı seviyor. Ben şahsen onları bir nevi isabetli veya ıskalamış buluyorum. Hong’un tutarsız olduğunu söylemem. Aslında sürekli aynı türde bir film yapmaya devam edebilmesi gerçekten dikkate değer. Hong’un tavrının kendi kendine dayattığı kısıtlamalar içinde bile ortaya koyduğu şeylerde büyük farklılıklar var. Bu anlamda, yeni filmleri, üretken filmografisine – gerekli olmasa da – uygun eklemeler.
Bu yılın bir tanesi, Günümüzde, oldukça standart Hong: düşük riskler, gevezelik ve tanıdık oyuncularla kadro (Wes Anderson’ın tekrar eden oyunculardan hoşlandığını düşünüyorsanız, bunlardan herhangi birini size yetiştireceğim). Aynı zamanda tematik olarak da saf Hong’dur: geç kariyerleriyle, belirsiz öz yansımalarıyla ve alkolizme yönelik jestlerle nazikçe güreşen yaratıcılar.
Film, anlatısını mesleğinden vazgeçmiş bir aktör (Hong’un sıklıkla “ilham perisi” olarak adlandırdığı Kim Min-hee) ile kariyerinin sonlarında popülerlik kazanan bir şair (Ki Joo-bong) arasında paylaştırıyor. Filmin iki yarısı arasındaki bağlantı her şeyden çok tematiktir. (İkisi de gochujang’ı ramyunlarına karıştırıyor.) Gençler her birine sanat yaparak bir hayatın nasıl yaşanacağını sorduğundan, ikisinin de tatmin edici cevapları yok. Bir hikaye, aktörün oda arkadaşının kayıp bir kedi yüzünden umutsuzluğa kapılmasıyla sona eriyor; diğeri ise şairin kötü alışkanlıklarının uzun vadeli sağlığına galip gelmesiyle.
Hong, her yayıncının ve algoritmanın alerjisi olduğu türden şeyler yapıyor
Günümüzde Eğer bir Hong hayranıysanız bu iyi bir şey, gerçi muhtemelen burada bir nefretçiyi dönüştürmek için yeterli değil. Ve bu yılın ikinci filmi, SudaStans’ı bile şaşırtabilir. Yeni başlayanlar için, pizzayı paylaşan üç karakterin erken bir sahnesi dışında neredeyse tamamen odak dışı çekilmiş. İlk başta projektörde bir sorun olduğunu düşündüm, ancak altyazılar gün gibi net bir şekilde ortaya çıktığında bunun kasıtlı olduğunu fark ettim. Bu etki, Hong’un çalışmasının daha incelikli kısımlarını tam anlamıyla bulanıklaştırıyor. Küçük jestler, yüz ifadeleri; Hong’un işlerinin sıradanlığında canlanan küçük şeyler artık şeffaf değil. Bir nevi işe yarıyor; aynı zamanda biraz sinir bozucu.
Suda kısa film çekmek için iki arkadaşını Jeju Adası’na götüren bir yönetmenin (Shin Seokho) hikayesini anlatıyor. Geçmişte yönetmen karakterleri bizzat Hong’un bariz vekilleri gibi görünüyordu. Burada daha az eminiz; odak dışı olduğu için değil, bir bilgisayar korsanı olabileceği için. Yönetmen ilham almak için mekanı yokluyor. Senaryo yok; diğer ikisi hevesli ama bunu ne zaman yapacakları konusunda kafaları karışık. Yönetmen ilham almayı umarak etrafta dolaşmaya devam ediyor.
Bu ilham nihayet sahilde çöp toplayan bir kadınla karşılaştığımızda gelir. Oradan aklına filmi için bir fikir gelir ve filmi çekmeye başlarlar. Hong, film yapımının çoğunu kendisi yapıyor: yazıyor, yönetiyor, çekiyor, kurguluyor ve hatta kendi ses tasarımını yapıyor. Dır-dir Suda perde arkasına bir bakış?
Ancak yönetmen-karakter kısa filmin neyle ilgili olduğunu anlattıkça işler daha da belirsizleşiyor. Fikir iyi bir fikir mi yoksa sadece iddialı hacklerden mi ibaret? (Ana karakterin okyanusa yürümesiyle biter…) İki kişilik ekibi buna katılıyor mu, yoksa zamanlarının boşa gitmediği için rahatlamışlar mı? Kilometreniz neye inandığınıza bağlı olarak değişebilir. Belirsizlik de kolaylıkla mesele olabilir. Şahsen ben filmdeki her şeyin odaklanmasını istedim.
Yönetmenin çalışmasının “Kore mumblecore” olarak tanımlandığını duydum, bu pek doğru gelmiyor ama tamamen yanlış da değil. Bunlar kesinlikle lo-fi’nin film eşdeğeridir. Birçok bakımdan Hong’un işi sinemayı en ince ayrıntısına kadar damıtmaktır. Filmleri harekete geçiren çatışmayı veya gerçek olay örgüsünü ortadan kaldırıyor; Prodüksiyon değerleri mümkün olduğu kadar düşük tutuluyor; sıradan, işine ev filmi hissi veren dijital kameralarla çekilmiş. Karakterler genellikle güçlü bir şekilde hayal edilir, ancak nadiren hikayeler verilir. Hong’un çalışmasının şu andaki filmlerin yapılma şekline güçlü bir tepki olarak görmemek mümkün değil: büyük, dramatik riskler ve yüksek kaçış ya da basitçe ifade etmek gerekirse eğlenceye yapılan vurgu. Bunun yerine Hong, her yayıncının ve algoritmanın alerjisi olan türden şeyler yapıyor.
Hong Canon’a aşina iseniz her iki film de en iyi sonucu verir. İçin Günümüzdebu bir avantaj, ancak Suda, daha sağlam fikirlerin ve daha az hilenin olduğu önceki filmlerle karşılaştırıldığında onu küçük hissettiren şey de bu. Geçen yılın Hong filmleri ikilisi — Yukarı Yürü Ve Romancının Filmi – bugüne kadarki en iyi ve en yaratıcı çabalarından ikisiydi. Belki gelecek yıl daha güçlü olur. Hong’un filmlerinde sık sık yansıttığı gibi, yaratıcılık hiçbir zaman düz bir çizgi değildir; bunun yerine, sonunda çöp toplayan bir kadınla tanışana kadar bir hafta boyunca dolambaçlı bir yolculuktur.
