ASML ve Çin: Kritik İddialar Ortaya Çıktı
Son dönemlerde ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick’in, Hollandalı çip üreticisi ASML’in geliştirdiği aşırı ultraviyole litografi makineleri (EUV) hakkında ortaya attığı endişeler, küresel teknoloji dünyasında büyük yankı uyandırdı. Özellikle bu makinelerin Çin’e gitmiş olabileceği iddiaları, uluslararası ticaretin dengelerini sarsabilecek bir durumu işaret ediyor.
EUV Makinelerinin Önemi ve ASML’nin Rolü
ASML, dünya genelinde yapay zeka ve bulut bilişim gibi teknolojilerin gelişimi için kritik bir öneme sahip. Şirket, sadece ASML tarafından üretilen EUV litografi makineleriyle, mikroçiplerin en gelişmiş desenlerinin basılması mümkün olmaktadır. Bu makineler, yıllar süren Ar-Ge çalışmaları ve milyarlarca dolarlık yatırımla geliştirildi ve ASML, şu anda bu alandaki tek tedarikçi konumundadır.
ASML’nin pazar değeri bu yıl $700 milyar civarına yükseldi; bu da yapay zeka destekli çip talebinin hızla arttığını gösteriyor. Ancak, eğer Çin’e herhangi bir EUV makinesi ulaşırsa, bu durum ABD’nin ilerlemesine engel olacak bir ihlali temsil edecektir. Böyle bir gelişme, Çin’in askeri ve sanayi kapasitesinin güçlenmesine neden olabilir ki bu da global verimlilik dengeleri açısından kaygı vericidir.
ASML CEO’su Christophe Fouquet, şirketin her gönderdiği makineyi takip ettiğini ve bu makinelerin aktif olarak izlenen müşterilerde ya da geri döndüğünü belirtti. Ayrıca, ASML’nin iç güvenlik önlemleri sayesinde, EUV teknolojisine erişen çalışanların Çin’dekilerden ayrı tutulduğunu vurguladı. Ancak bu iddialar henüz kanıtlanmadığı için durumu beklemek en doğrusu.
Ayrıca, ABD hükümetinin yürüttüğü Xlight gibi girişimlere yatırım yapması, ASML’nin monopol pozisyonunu sorgulayan bir durumu ortaya çıkarıyor. Gelecek dönemde ASML üzerinde baskı oluşturma potansiyeli taşıyan bu gelişmeler, global teknoloji arenasında dikkatle takip edilmesi gereken unsurlar arasında yer alıyor.
Kaynak: https://techcrunch.com/2026/06/19/the-us-says-asmls-top-chip-tool-may-be-in-china-asml-says-it-isnt/
