Araştırmacılar, güneş ısısının birikmesi muhtemelen Mars’ın toz fırtınalarına katkıda bulunuyor

Bir araştırma ekibinin bildirdiğine göre, Mars gezegeni tarafından emilen ve salınan güneş enerjisi miktarındaki mevsimsel bir dengesizlik, uzun süredir meraklı gözlemcilere sahip olan toz fırtınalarının olası bir nedenidir.

Mars’ın enerji bütçesindeki aşırı dengesizliği (bir gezegenin güneşten aldığı ve ısı olarak saldığı güneş enerjisinin ölçümüne atıfta bulunan bir terim), Houston Üniversitesi’nden araştırmacılar, fizik doçenti Liming Li; atmosfer bilimi profesörü Xun Jiang; ve Ellen Creecy, doktora öğrencisi ve bu hafta dergide yayınlanacak bir makalenin baş yazarı. Ulusal Bilimler Akademisi Bildiriler Kitabı (PNAS).

“En ilginç bulgularımızdan biri, enerji fazlasının – yayılandan daha fazla emilen enerjinin – Mars’ın toz fırtınalarının üretici mekanizmalarından biri olabileceğidir. Bunun Mars’ta nasıl çalıştığını anlamak, Dünya’nın enerji bütçesinin üstlendiği roller hakkında ipuçları sağlayabilir. Creecy, “kendi gezegenimizde kasırgalar da dahil olmak üzere şiddetli fırtınaların gelişimi” dedi.

İnce bir atmosfer ve çok eliptik yörünge, Mars’ı özellikle geniş sıcaklık farklılıklarına duyarlı hale getirir. Günberi mevsimlerinde (Mars’ın güney yarım küresi için ilkbahar ve yaz) güneşe en yakın salınım yaptığında aşırı miktarda güneş ısısını emer; bu, toz fırtınalarının göründüğü yörüngenin aynı uç kısmıdır. Yörüngesi Mars’ı güneşten uzaklaştırdığından, gezegen tarafından daha az güneş enerjisi emilir. Aynı fenomen Dünya’da da oluyor, ancak araştırmacılar bunun özellikle Mars’ta aşırı olduğunu buldular.

Yeryüzünde mevsim ve yıla göre enerji dengesizlikleri ölçülebilir ve küresel ısınma ve iklim değişikliğimizde kritik rol oynarlar. Ayrı bir projede, Creecy ve meslektaşları, Mars’taki enerji dengesizliğinin daha uzun zaman ölçeklerinde de var olup olmadığını ve varsa, gezegenin iklim değişikliği üzerindeki etkilerinin ne olacağını inceliyorlar.

Creecy, “Mars, Dünya’daki gibi herhangi bir gerçek enerji depolama mekanizmasına sahip bir gezegen değil. Örneğin, büyük okyanuslarımız iklim sisteminin dengelenmesine yardımcı oluyor.”

Yine de Mars, bir zamanlar okyanusların, göllerin ve nehirlerin bol olduğuna dair işaretler taşıyor. Peki ne oldu? Gerçekler, gezegenin neden veya ne zaman, bol miktarda demir oksit içeren sıcak, tozlu bir küreye -aslında, sarımsı rengi yüzyıllar önce gözlemcilere Kızıl Gezegen adını vermeleri için ilham vermiş olan- bir küreye dönüştüğü konusunda kararsız.

“Mars’ın geçmişte okyanusları ve gölleri vardı, ancak daha sonra küresel ısınma ve iklim değişikliği yaşadı. Bir şekilde Mars okyanuslarını ve göllerini kaybetti. İklim değişikliğinin şu anda Dünya’da olduğunu biliyoruz. Peki Mars’ın deneyiminden çıkarılan dersler ne işe yarar? Dünyanın geleceği için mi?” diye sordu Li.

Creecy ve meslektaşları, Mars’ın yörüngelerinin ve sıcaklıklarının dört yıllık verilerini (Mars yılları, kabaca sekiz Dünya yılına eşittir) NASA misyonları tarafından belgelenen koşullarla karşılaştırarak sonuçlara ulaştılar.

Gezegen meraklıları için, verilerin çoğuna NASA’nın Gezegensel Veri Sistemleri web sitesinden ücretsiz olarak erişilebileceğini, ancak bazı bilgilerin yalnızca araştırmacılar tarafından kullanılabileceğini belirtiyorlar. Ayrıca, Mars Global Surveyor ve halen sahada çalışmakta olan Curiosity ve Insight adlı iki gezici de dahil olmak üzere, geçmiş görevlerin kilit üyeleri olan birkaç kişi de dahil olmak üzere NASA bilim insanlarıyla işbirliği yaptılar.

“Gözlerimizi geniş bir alana açarsak, Dünya sadece bir gezegendir. Sadece bir nokta ile asla tam bir resim göremeyiz. Tüm noktalara, tüm gezegenlere bakmamız, evrimin tam bir resmini elde etmemiz gerekir. kendi Dünyamız. Diğer gezegenlerden öğrenebileceğimiz çok şey var,” dedi Li. “Mars’ın tarihini inceleyerek çok şey kazanıyoruz. İklim değişikliği nedir? Gezegenimizin gelecekteki aşaması nedir? Dünya’nın evrimi nedir? Diğer gezegenlerden öğrenebileceğimiz çok şey var.”

Makalenin ortak yazarları olarak Creecy, Li ve Jiang’a katılanlar, Greenbelt, MD’deki NASA Goddard Uzay Uçuş Merkezi’nden Michael Smith; California Institute of Technology’deki Jet Propulsion Laboratuvarı’ndan David Kass ve Armin Kleinböhl; ve Houston’daki Ay ve Gezegen Enstitüsü’nden Germán Martínez.