Kravitz adlı parça, Mabe Fratti’nin 2024 kaydı olan Sentir Que No Sabes albümüne başlıyor ve aklımda kalıcı izler bırakıyor. Albüm kesinlikle gösterişli değil. Ancak, çello sesi, bir kontrbas gibi çekildiğinde ortaya çıkan titreme, tüm bunların aniden sona ermesi ve havada kalan bulanıklık, basit bir davul ve zurna ile bir araya geldiğinde, her şeyin endüstriyel bir hava katması dikkat çekici. Bu durum, bir caz parçası olan Closerı andırıyor.
Fratti’nin panik dolu sözleri ise tavana gizlenmiş kulaklar ve duvarlardan dinleyen biri hakkında. Ardından gelen, ton olarak biraz dengesiz trompet patlamaları var. Albümün ikinci yarısında büyük piyano akorları çiçek açıyor ve davullar hızlanıyor. Fratti’nin deneysel içgüdülerini pop müziğine daha yakın bir biçimde dönüştürdüğü bu kayıt, cesur bir açılış sunuyor, avangard köklerinden daha da uzaklaşıyor.
Guatemala doğumlu olan Fratti, Meksika’da yaşıyor. Pitchfork’a verdiği bir röportajda, çocukluğunda ailesinin evde çoğunlukla klasik ve dini müzik çaldığını belirtti. Ancak genç yaşta Limewire ile tanıştı ve deneysel bestecilerden György Ligeti gibi isimlerin eserlerini keşfetti. İnternetten beslenen daha geniş müzikal beslenme, “Pantalla Azul” gibi parçalarda kendini gösteriyor. Farklı stilleri sağa sola savurarak geziniyor, gotik rock’tan yeni çağa kadar birçok tarzı deniyor. Fakat her zaman Fratti’nin melodik içgüdülerinin gücüne geri dönüyor. “Oidos” ise, yankılanan çello vuruşları ve hüzünlü trompetle tamamen odaklı bir oda pop parçası olarak öne çıkıyor.
Araçlar basit hale getirildiğinde bile, Sentir Que No Sabes zengin ve sarıcı bir ses sunuyor. Bir kafe ortamında ya da dev bir sahnede de bir o kadar fazla rahat hissediyor. I. La Católica (Héctor Tosta) tarafından yapılan prodüksiyon, Fratti’nin heyecan verici stil hareketlerini ve engebeli çello manipülasyonlarını bir arada tutan yapıştırıcı görevini görüyor. Nazik trompetler, ton açısından dengesiz pizzicato telleri ve soğuk dijital sentezleyicilerin, birbiriyle uyumlu görünmeyen birçok albüm gibi duyulması kolay. Aksine, huzursuz bir alt ton ve hafif yazılmış davullar, tüm bu farklı parçaları bir arada tutan bir iplik oluşturuyor.
Tabii ki, tamamen deneysel çılgınlık anları da var. Fratti, “Elástica” I ve II gibi ara parçalarında daha soyut müzikal eğilimlerine dalıyor, fakat Sentir Que No Sabes’in harikası, onun deneysel içgüdülerini daha ulaşılabilir ve bazen de gerçekten akılda kalıcı bir şeye dönüştürmesinde yatıyor.
Fratti’nin müziği hakkında sıkça yapılan bir karşılaştırma, Arthur Russell ile olan benzerliktir ve bu mantıklıdır. Russell da beklenmedik bir pop içgüdüsü olan bir avangard çello sanatçısıydı. Ancak o, Fratti kadar bu iki tarafı doğrudan birleştirmedi. Genellikle pop şarkıları ve deneysel eserleri vardı. Son birkaç albümünde, hem solo sanatçı olarak hem de Titanic adlı ikilinin bir parçası olarak, Mabe Fratti bu duvarları yıkmaya çalışıyor.
Fratti’nin bu yenilikçi yaklaşımını nasıl değerlendiriyorsunuz?
