Science dergisinin bugünkü sayısında yayınlanan özel bir dizi başyazı, mevcut haliyle sosyal medyanın, gerçekleri ve mantığı sunmak ve yaymak amacıyla temelden kırılabileceğini savunuyor. Algoritmalar şimdi gösteriyi yürütüyor, tartışıyorlar ve sistem öncelikleri ne yazık ki geriye gidiyor.
Keskin (ve okunması ücretsiz) bir fikir makalesinde Wisconsin-Madison Üniversitesi’nden Dominique Brossard ve Dietram Scheufele tarafından, bilim insanlarının ihtiyaç duyduğu ve sosyal medya platformlarının sağladığı temel kopukluk ikna edici bir şekilde ortaya konmuştur.
“Bilimsel söylemin kuralları ve kanıtların sistematik, nesnel ve şeffaf bir şekilde değerlendirilmesi, çoğu çevrimiçi alandaki tartışmaların gerçekleriyle temelden çelişiyor” diye yazıyorlar. “Kullanıcılar arasındaki öfke ve anlaşmazlıkları paraya çevirmek için tasarlanmış sosyal medya platformlarının, iklim değişikliği veya aşılar hakkında bilimin yerleştiğine şüpheyle yaklaşan halkları ikna etmek için en verimli kanal olup olmadığı tartışmalıdır.”
Sosyal medyanın bilim insanlarının iletişiminin etkisini azaltan en temel özelliği, yaygın sıralama ve öneri motorlarıdır. Bu, Brossard ve Scheufele’nin “homofilik kendi kendine sıralama” dediği şeyi üretir – bu içerik gösterilenlere zaten aşina olanlardır. Başka bir deyişle, koroya vaaz veriyorlar.
“Bilim dostu ve meraklı takipçileri bilim adamlarının Twitter yayınlarına ve YouTube kanallarına getiren aynı kâr odaklı algoritmik araçlar, bilim insanlarını en acil şekilde bağlantı kurmaları gereken izleyicilerden giderek daha fazla ayıracak” diye yazıyorlar. Ve bariz bir çözüm yok: “Nedeni, bilim bilgi ekolojilerindeki güç dengesindeki tektonik bir kayma. Sosyal medya platformları ve bunların altında yatan algoritmalar, bilim izleyicilerinin hızla büyüyen bilgi akışlarını eleme ve bunu yaparken duygusal ve bilişsel zayıflıklarından yararlanma yeteneklerinden daha iyi performans gösterecek şekilde tasarlanmıştır. Bu olduğunda kimse şaşırmasın” dedi.
Science dergiler ailesinin baş editörü H. Holden Thorp, “Fakat bu, Facebook’un para kazanması için iyi bir yol” dedi.
Thorp, ayrıca konuyla ilgili bir başyazı yazanbana bugünlerde bilim insanlarının ve sosyal medyanın etkileşim biçiminde en az iki farklı sorun olduğunu söyledi.
“Birincisi, özellikle Twitter’da, bilim adamları onu ortalığı karıştırmak ve fikirleri açıkça yayınlamak, desteklemek ya da yok etmek için kullanmayı seviyorlar – eskiden bir kara tahtanın etrafında dururken ya da bir konferansta yaptıkları şeyler” dedi. “Pandemiden önce de devam ediyordu, ancak şimdi bu tür bir değiş tokuşun gerçekleşmesi için önemli bir yol haline geldi. Bununla ilgili sorun, elbette, artık bunun kalıcı ve kalıcı bir kaydının olmasıdır. Ve yapılan ve yanlış olduğu ortaya çıkan, bilimin olağan akışında altüst olan bazı hipotezler, yaptığımız şeyi baltalamaya çalışan insanlar tarafından kiraz toplanıyor.”
“İkincisi, anlaşmazlıklara ve anlaşmazlığı yayan gayri resmi gönderilere çok yüksek prim veren algoritmalar, özellikle Facebook’lar hakkında naif. Biliyorsunuz, ‘amcam kiliseye maske taktı ve yine de COVID oldu’ – bu her seferinde güvenilir bilgileri geride bırakacak,” diye devam etti.
Brossard ve Scheufele’nin işaret ettiği gibi, bu şeylerin birleşimi bilim insanlarını “belirgin bir dezavantaja sokuyor… çünkü mesleki normları ve etiği, ikna edici güce göre güvenilir, birikimli kanıtlara öncelik vermelerini gerektiren kamusal tartışmalara katılan çok az sayıda katılımcıdan bazıları.”
Ne yazık ki, bilim tarafında kimsenin yapabileceği pek bir şey yok. Muhtemelen sisteme ne kadar çok katılırlarsa, çevrelerindeki siloları o kadar güçlendirirler. Kimse pes etmemiz gerektiğini tartışmıyor – ancak sorunun sadece bilim camiasının sosyal medyada dezenformasyon satıcılarından daha az etkili iletişimciler olmasıyla ilgili olmadığını kabul etmemiz gerekiyor.
Thorp ayrıca, bunun, onlarca yıl geriye giden, artan anti-olgusal eğilimlerin ve siyasallaşmanın yalnızca son aşaması olduğunu da kabul etti.
“Bence insanlar çok basit bir şey olduğunu anlamadan bu konuda biraz daha duygusallaşıyor: Siyasi partiler aynı pozisyonu almayacak – ve bu pozisyonlardan biri bilimsel olarak katı olduğunda, diğeri olacak. bilime karşı” diye açıkladı. Demokrat partinin daha sık bilimin tarafında olduğu yeterince doğru, ancak GDO’lar ve nükleer enerji ile de diğer tarafta olduğuna dikkat çekti. Önemli olan kimin ne için olduğu değil, iki partinin kendilerini muhalefetle tanımlamalarıdır.
“Bu, bilimden yana olmaktansa siyasete karşı olmanın daha faydalı olduğunun farkına varan bir siyasi parti” dedi. “Yani bu, bilim adamlarının ‘mesajımızı iletemiyoruz!’ diyerek saf oldukları başka bir şey. Ama şimdi arkasında Facebook’un gücüne sahip olan bu siyasi makineye karşısınız.”
Brossard ve Scheufele, Garry Kasparov’un Deep Blue’ya yenilmesiyle son bir paralellik kurdular – daha sonra kimse süper bilgisayarları geride bırakmak için özel eğitim talep etmedi ve kimse Kasparov’u yeterince iyi oynamadığı için suçlamadı. Şok etkisi geçtikten sonra, sadece satrançta değil, hesaplama ve algoritma olasılıklarında da bir köşeyi döndüğümüz herkes için açıktı. (Bir süre önce bana söylediği gibi, Kasparov’un kendi görüşleri de gelişti.)
“Aynı anlayış şimdi bilim adamları için de burada” diye yazıyorlar. “Kamuya açık tartışmaları gerçekler ve kanıtlarla bilgilendirmek için yeni bir çağ ve bazı gerçekler tamamen değişti.”
