Meta’nın akıllı gözlükleri, şirket için büyük bir PR sorunu haline geldi. Kamuoyundan gelen tepkiler hızlı ve sert oldu; insanlar, mahremiyetin aşınmasından ve gözetim artışından endişe ediyor. Özellikle bazı kötü niyetli kullanıcılar, bu gözlükleri kullanarak, rastgele yabancılara şaka yaparken kendilerini kaydediyorlar. Kadınlar, erkeklerin onlara bilinçsizce yaklaşarak video çektikleri sosyal medya içeriklerine dönüşüyor. Eğer ürününüz “sapık gözlükler” olarak anılmaya başlarsa, bu ciddi bir sorun demektir.
Perşembe günü, Business Insider Meta’nın, Meta gözlükleri ile çekilen bazı içerikleri kendi platformundan yasaklamak gibi oldukça olağan dışı bir adım attığını bildirdi. Instagram yöneticisi Adam Mosseri, “İnsanları istismar eden ve onları rahatsız eden, bu tür ‘tanışma şakası’ videoları gibi içeriklerin Instagram’dan kaldırılacağını” söyledi.
Meta’nın karşılaştığı durumu bir an düşünelim: Ürünü, kullanıcılarının bu kadar açık bir şekilde rahatsız edici davranışlar sergilemesine neden olduğu için, içerik yasaklama yoluna gitmek zorunda kaldı; sanki “Bize kötü görünmenizi durdurun” diyor gibi.
“İnsanların diğerlerinin videosunu gizlice çekmesini istemiyoruz ve sonra bunu platformumuzda paylaşmalarını da,” diyor Mosseri, Business Insider‘a göre. “Bu duruma karşı her yolu deniyoruz.”
Ancak bu duruma nasıl geldiğimizi de düşünmek gerekiyor. Bu tür bir politika, bazı akıllı gözlük içeriklerinin yasaklanmasının ne anlama geldiğini ve bunun nasıl uygulanacağına dair bir dizi yeni soru yaratıyor.
Kamusal alanlarda mahremiyet beklentimiz oldukça az. Sokakta yürümek, trene binmek veya bir dükkânda alışveriş yapmak, birinin Instagram Reels’inde yer almanıza neden olabilir. Kısa video formatının yükselmesi, sokaktaki insanları içeren içeriklere yeni bir hayat verdi; bazı “yaratıcılar”, tanımadıkları insanlara ne kadar para kazandıklarını veya kira bedellerini sorarak içerik üretiyorlar. Bu durum, insanların kendi işlerini yapanları kaydetmekten, başkalarına aşırı övgüler yağdırmaya kadar uzanıyor. Açık alanlarda olmak, her zaman diğer insanlarla alan paylaşmak anlamına geliyordu; fakat artık, insanların daha sonra bunu çevrimiçi olarak paraya dönüştürebileceği video malzemesi olmayı da beklemek zorundayız.
Akıllı gözlüklerin ilk benimseyenleri arasında içerik üreticileri olması hiç de şaşırtıcı değil; içerik üretimini daha kolay hale getirmek, Meta gözlüklerinin birincil işlevlerinden biridir. Meta gözlüklerini içerik üretimi için kullanan herkes, hizmet sektörü çalışanlarını ve kadınları rahatsız etmek amacıyla bunu yapmıyor; bazıları “günlük hayat” tarzı içerikler, yemeklerini veya konserlerini çekmek için bu gözlükleri kullanıyor. Ancak abartılı şahsi içerik ile yasaklanan rahatsız edici içerik arasında Instagram’ın yeni politikası tarafından doğrudan ele alınmayan büyük bir gri alan bulunuyor: Sokakta insanları videoya çekip, şok değeri yaratan içerikler üreten hesaplar ya da bağımlılık içinde aktif olan kişileri gizlice çekmek varken, bir adamın salonda kadınları filmlemesi ancak yanına yaklaşmıyorsa, bu kuşku doğurur mu? Ve eğer kendinizi izniniz olmadan kaydedilmiş bir videoda bulursanız, bu durum Instagram’dan videonun kaldırılması için başvurmanıza yetecek bir sebep midir?
Peki, birisi akıllı gözlük kullanmadan, “gizlice başkalarının videosunu çekip rahatsız ediyorsa” ne olacak?
Meta sözcüsü Albert Aydin, The Verge‘e gönderdiği e-postada, şirkette gözlüklerde müdahale tespit edildiğinde kameraların devre dışı bırakılması ve bu cihazlarla ilişkilendirilen hesaplardan içeriklerin kaldırılması üzerinde çalışıldığını açıkladı. Aydin, görüntülenen kişinin içeriğin kaldırılması için Meta’ya başvurup başvuramayacağı gibi belirli sorulara yanıt vermedi; Meta’nın “gizli çekim ve LED müdahalesine karşı her yolla mücadele etmeye çalıştığını” ekledi. Aydin ayrıca The Verge‘e gerçek politikanın bir kopyasını sağlamadı.
Akıllı gözlükler üzerindeki öfke, Meta’nın kınamak zorunda kaldığı özellikle skandala yol açan “sapık” kullanım vakalarından kaynaklanmakta; ancak daha masum sebepler de insanları gergin hale getiriyor. Akıllı gözlüklerde mesele, çekilen spesifik içerik değil, bunu başkalarının farkında olmadan yapabilme kapasitesidir. Şirket, en rahatsız edici akıllı gözlük içeriklerini izlemek üzere adım atarken daha derin soruları atlayarak, iki tarafı birden tutmaya çalışıyor: Uygulamayı vurgularken aynı zamanda bu içeriklerin var olma koşullarını yaratıyor.
