
Güneş, 2024’teki solar maksimum aşamasında, 50’den fazla X sınıfı güneş patlaması yaydı; bu, güneş patlamalarının en güçlü kategorisidir. Dünya üzerindeki uyduları ve iletişimi kesintiye uğratabilecek bu yoğun enerji patlamaları, güneş olayları için oldukça aktif bir yıla işaret ediyordu. Raporlara göre, bu patlamaların büyüklüğü ve etkisi farklılık gösteriyordu; en güçlüsü 3 Ekim’de X9.0’da ölçülmüştü. Aşağıda bu yıl kaydedilen en dikkat çekici on güneş patlamasının geri sayımı yer alıyor.
9 Şubat – X3.38
Güneş’in güneybatı kenarına yakın bir yerde X3.38 dereceli bir güneş patlaması gözlemlendi. Binaen Araştırmacılara göre, konumu nedeniyle tüm yoğunluk gizlenmiş olabilir. Parlama, güneş malzemesinin Güneş’in yüzeyinde gözle görülür şekilde yer değiştirdiği bir “koronal dalga” sergiliyordu.
22 Şubat – X6.37
Etkileyici bir X6.37 kaydeden bu parlama, Dünya’ya yönelik koronal kütle püskürmelerinden (CME’ler) yoksundu ve yoğun X-ışını emisyonlarının ötesinde sınırlı etkilere sahipti. NASA’dan gelen veriler, minimum etkisine rağmen bilimsel önemini vurguladı.
6 Mayıs – X4.52
Kuzey yarımkürede Aktif Bölge AR 13663’te Mayıs ayı başlarında bir patlama meydana geldi. NASA’nın Güneş Dinamikleri Gözlemevi tarafından belgelenen bu parlama, Dünya’ya yönelik CME’ler üretmedi, ancak bu dönemde Güneş’in aktif durumunu vurguladı.
10 Mayıs – X3.98
Aktif Bölge AR 13664’ten gelen bu güneş patlaması, Dünya’ya yönelik güçlü bir CME üretti. Raporlar, bunun G5 jeomanyetik fırtınasına neden olan ve alışılmadık derecede düşük enlemlerde görülen yaygın kutup ışıklarına yol açan bir dizi olayın parçası olduğunu gösterdi.
11 Mayıs – X5.89
AR 13664’ten bir başka patlama sadece bir gün sonra meydana geldi. Bir CME zincirinin parçası olan bu parlama, bu dönemde belgelenen aşırı jeomanyetik aktiviteye katkıda bulundu. Güneş uzuvundaki konumu, Dünya üzerindeki doğrudan etkisini azalttı.
14 Mayıs – X8.79
AR 13664’ten gelen sınırlı bir parlama, büyük bir patlama olmaksızın güçlü X-ışını emisyonları üretti. Fiziksel boyutuna rağmen yoğunluğu, ESA ve NASA gözlemleriyle doğrulandığı üzere yılın en yüksekleri arasında yer aldı.
15 Mayıs – X3.48
AR 13664’ün dönüşü sırasındaki son X sınıfı parlama 15 Mayıs’ta kaydedildi. Gözlemler, aktif bölge Dünya’nın görüş alanının dışına çıktıkça yoğunluğunun kısmen gizlendiğini ortaya çıkardı. ESA raporları, artık Dünya’dan görülmese bile bu bölgedeki faaliyetlerin devam ettiğini belirtti.
14 Eylül – X4.54
Bu parlamaya Güneş’in doğu kanadına doğru yönlendirilen güçlü bir CME eşlik etti. Gözlemciler, görüntülerde piksel doygunluğuna dikkat çekti; bu, bu büyüklükteki yüksek enerjili patlamalarda sık görülen bir durumdur.
1 Ekim – X7.10
Bu parlama Aktif Bölge AR 13842’den kaynaklandı. Boyutuna rağmen önemli jeomanyetik fırtınalar üretmedi. Uzmanlar, bu aktif bölgeden gelen daha küçük patlamaların daha sonra dünya çapında görülen güçlü kutup ışıklarına katkıda bulunduğunu gözlemledi.
3 Ekim – X9.0
2024 yılının en büyük ve son yılların en güçlü güneş patlaması X9.0’da kaydedildi. Solar ve Heliosferik Gözlemevi’nden alınan verilere göre, X sınıfı eşiğin dokuz katı kadar enerji açığa çıkardı ve Solar Cycle 25’in göze çarpan bir olayı olarak yerini sağlamlaştırdı.
Güneş maksimumu 2025’e kadar uzadıkça Güneş’in aktivitesi yakından izlenmeye devam ediyor.

