Yaratıcılar “erkek çocuklardan biraz daha fazlasıdır” ve tıpkı satıcılar veya bankacılar gibi temiz ve düzenlidirler. Kütüphaneleri için el yazmaları arıyorlar. Kurgu yok – bunların hiçbiri özgün olmayan edebiyat. Günlükler istiyorlar, insanların en derin, en derin düşüncelerini: “halkın gerçek ruhunu yansıtan gerçek, özgün belgeler.” Söz şu ki Kütüphane yalnız ruhları birbirine bağlayacak, onları bir araya getirecek, arkadaş edinmelerine olanak tanıyacak. Bir ücret karşılığında okuyucu, belgelerin yazarıyla iletişime geçebilir. “Büyümesi ne kadar hızlı, neredeyse patlayıcıydı!”
Tüyler ürpertici cinayetler Kütüphane açıldıktan sonra başlıyor.
Hastalıklı bir şekilde izole olanlar için bir cazibe
okudum Torino’nun Yirmi Günü bir aydan fazla zaman geçti ve bunu düşünmeden duramadım. Bu siyasi bir alegoridir – Giorgio de Maria, İtalya’nın neredeyse sürekli terör şiddetiyle damgasını vurduğu Kurşun Yılları sırasında yazıyordu. Hem sağda hem de solda şiddet olmasına rağmen, dikkat çekici bir şekilde ortaya çıkışı Neofaşist gruplar en fazla ceset sayısına ulaştı: 1985 yılında Bolonya’da 85 kişinin ölümüne ve 200’den fazla kişinin yaralanmasına yol açan bombalama. Daha da kötüsü, neofaşistlerin kolluk kuvvetleriyle ve bizzat hükümetle ilişkileri var gibi görünüyordu.
Kitap 2017 yılında Ramon Glazov tarafından İngilizceye çevrildi. Nasıl bittiğime dair hiçbir fikrim yok Torino’nun Yirmi Günü ya da kim tavsiye etti. Tam da kitabın anlatıcısı bilinmeyen bir kişiden mektuplar almaya başladığında bu benim başıma geldi. Tabii ki isimsiz anlatıcı da cevap yazıyor, bu da belki de onun kaderini belirliyor.
Belki de Kütüphanenin mucitlerinin önerdiği kadar sağlıklı olmadığına dair ilk ipucu, konumudur: eski bir kilise tarafından işletilen sanatoryum. Ve tabii ki hastalıklı bir şekilde izole olanlar için bir cazibeye dönüşüyor.
Bu el yazmalarından bazıları sapkın arzuları belgeliyor – yetmişli yaşlarındaki bir büyükbaba, torunlarıyla aynı yaştaki 18 yaşındaki bir çocuğun bekaretini bozmak için şehvetini uzun uzun yazıyor; 40’lı yaşlarındaki kabız bir kadın, genç bir adamın tuvaletini yapmasına yardım etmesini istiyor ve bunların bazıları yayıncılık endüstrisine karşı basit tiradlardır. Yine de, ezici izlenim kutsal değil:
İlk yüz sayfasında hiçbir tuhaflık göstermeyen, sonra yavaş yavaş dipsiz bir deliliğin derinliklerine dağılan el yazmaları vardı; ya da başlangıçta ve sonda normal görünen, ancak daha derinlerde korku dolu uçurumlarla çukurlaşan çalışmalar. Bu arada diğerleri saf bir kötülük ruhuyla tasarlandı: Çocukları veya kocası olmayan zavallı yaşlı bir kadına derisinin limon renginde olduğunu ve omurgasının çarpık olduğunu göstermek için sayfalarca sayfalar – zaten bildiği şeyler yeterince iyi. Menzil sonsuzdu: Yaratılışla uyum sağlayamayan ama hala var olan ve birinin onları gözlemlemesine ihtiyaç duyan şeylerin çeşitliliğine ve aynı zamanda sefaletine sahipti.
Torino’nun Yirmi Günü İlk olarak 1977’de yayınlandı, ancak Kütüphane hakkında yazılar okuyup Silikon Vadisi’nin harika çocuklarının sosyal medya yarattığını düşünmemek mümkün değil. Uzun süredir çevrimiçi bir toplulukta bulunan herkes, de Maria’nın Kütüphanesinde hayal ettiği sapkınlıklara, erimelere, zorbalığa ve diğer tuhaf insan davranışlarına tanık olmuştur.
Bu insanlar bağlantı kurabilselerdi birbirlerini kurtarabilirlerdi
Bu ince korku kitabının anlatıcısı, insanların uyuyamadığı ve sokaklarda dolaştığı 20 günlük bir dönemi yeniden canlandırmaya çalışıyor. Birçoğu Kütüphane’nin patronu olan bu uykusuzluk çekenler, şok edici, hatta insanlık dışı görünen şekillerde öldürüldü. Kütüphane kapatıldı ve cinayetler durduruldu; kimse bunun nedenini tam olarak bilmiyor gibi görünüyor. Ve şimdi, 10 yıl sonra, anlatıcı o dönemde olup bitenlerin tam olarak parçalarını bir araya getirmeye çalışıyor.
Her polisiye hikayede olduğu gibi anlatıcı daha uzağa bakmaması konusunda uyarılır. Her polisiye hikayede olduğu gibi bu uyarıyı görmezden gelir. Her ne kadar Torino’da çok az sayıda vatandaş bu 20 günlük terörü kabul etmek istese de etkilerini fark etmemek neredeyse imkansız. Anlatıcı keşfetmeye devam ettikçe Kütüphane’nin aslında yok olmayabileceği ortaya çıkıyor. Aslında büyük bir tehlike altında olabilir.
İçindeki ölümler Torino’nun Yirmi Günü ABD’de rutin olarak meydana gelen toplu silahlı saldırılardan farklı olarak anlamsızdır. Amaç, şiddet ve korkunun örgütlenme ilkeleri olduğu kargaşadır. Ve Torino vatandaşları gibi, çocuklar ölürken bile hiç kimse vahşete doğrudan bakmak istemiyor gibi görünüyor. Orada olmasına rağmen meli Torino’daki uykusuzluk çekenlerin ölümlerine tanık olun – diğer uykusuzluk çekenler ortalıkta dolaşıyor sonuçta – kimse tam olarak ne olup bittiğini söyleyemez. Bu insanlar bağlantı kurabilselerdi birbirlerini kurtarabilirlerdi ama fazlasıyla atomize olmuş durumdalar.
Çevrimiçi olan herkes gibi atomize edilmiş ve gözetleniyor. Kütüphane elbette bir “karşılıklı casusluk ağı”dır. Düşüncelerini yayınlayacak kadar aptal olan herkes binlerce yabancı tarafından tanınabilir; sözleri geri almanın hiçbir yolu yok. Belirgin bir paranoya atmosferi var; anlatıcıyı herkes izliyor olabilir ve gerçekten de bazı insanlar izliyor.
Torino’daki terör eninde sonunda Lovecraft tarzıdır; neyin olduğunu keşfetmeye doğru yavaş yavaş bir yanma söz konusudur. Aslında kafatasları darbe alan insanların arkasında. De Maria’nın kitabındaki ilerleme hızı kusursuz, dehşeti her cümleye nüfuz edene kadar ortaya çıkarıyor. Ama kitabın bende kalmasının nedeni bu değil. Bana yapıştı çünkü öyle hissettim aşina. Okuyucuya net bir çözüm var gibi görünüyor: dehşete karşı birlik olun. Ancak yine de kitaptaki hiç kimse bunu yapamaz.
